Hakan Kaplan 
ABD’nin 2027 mali yılı bütçe tasarısı, bilimsel araştırma alanında büyük kesintilere yol açabilirken, askeri harcamalarda önemli bir artış öngörülüyor. Beyaz Saray, federal harcamaları yüzde 10 oranında azaltmayı planlıyor ve bu durum en çok bilimsel kurumları etkileyebilir. NASA, NIH ve NOAA gibi önde gelen kuruluşların bütçeleri büyük oranda azalırken, askeri bütçede ise ciddi bir artış bekleniyor.
Önerilen bütçe taslağına göre, bilim, iklim ve çevre araştırmalarını destekleyen devlet kurumları milyarlarca dolarlık kaynak kaybı yaşayabilir. Ancak, bu tasarının uygulanabilmesi için Kongre’nin onayı gerekmektedir.
Bütçe Üzerindeki Kesintiler
ABD Bütçe ve Yönetim Ofisi tarafından hazırlanan taslak, birçok büyük kuruma ciddi kesintiler öneriyor. Özellikle aşağıdaki kurumların bütçelerinde önemli düşüşler öngörülüyor:
– National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA)
– National Institutes of Health (NIH)
– Enerji Bakanlığı Bilim Ofisi
– National Institute of Standards and Technology (NIST)
Ayrıca, NASA’nın bütçesinde de yüzde 23’lük bir kesinti öngörülüyor. Nature News’ün analizine göre, belirli kuruluşlardaki bütçe değişiklikleri şu şekilde olabilir:
– NASA: 24,4 milyar dolardan 18,8 milyar dolara gerileyebilir.
– NIH: 47,2 milyar dolardan 41,3 milyar dolara düşebilir.
– NOAA: 6,2 milyar dolardan 4,5 milyar dolara inebilir.
– Enerji Bakanlığı Bilim Ofisi: 8,4 milyar dolardan 7,1 milyar dolara gerileyebilir.
En büyük kesintiler, National Science Foundation (NSF) ve Environmental Protection Agency (EPA) gibi iki kuruma yapılacak. Her iki kurumun mevcut bütçesi toplamda yaklaşık 8,8 milyar dolar ve bu planla birlikte bu rakam yarıdan fazla azaltılacak. NSF’nin bütçesi 4 milyar dolara, EPA’nın bütçesi ise 4,2 milyar dolara düşebilir. NSF, mühendislik ve fizik gibi birçok bilim dalında temel araştırmaları desteklerken, EPA hava, su ve toprak kirliliği üzerinde denetim yapmaktadır.
Çevre Gruplarının Tepkisi
Çevre örgütleri, özellikle EPA’daki kesintilerden endişe duyuyor. Environmental Protection Network’ün direktörü Michelle Roos, söz konusu bütçe teklifinin halk sağlığına tehdit oluşturduğunu ifade etti. Roos, bu kesintilerin kirletici şirketlerin daha az denetlenmesine yol açabileceğini ve içme suyu, hava ve gıda kaynaklarının kirlenme riskini artırabileceğini belirtti. Ayrıca, EPA’nın son yıllarda personel kaybettiğini ve mevcut durumda sınırda çalıştığını vurguladı.
Son Durum ve Kongre’nin Rolü
Taslak bütçe henüz kesinleşmiş değil ve Kongre’nin onayı gerekmektedir. Geçen yıl Kongre, benzer kesinti önerilerinin bazılarını geri çevirmiş ve bazı bilim programlarının bütçesini artırmıştı. Bu nedenle birçok bilim kurumu, bu yıl da benzer bir müdahale bekliyor.
Bilim kuruluşları, bu kesintilere karşı tepkilerini ortaya koyarak Kongre’ye çağrı yaptı. Association of American Universities, federal bilim yatırımlarının ABD’nin uzun vadeli başarısı için kritik olduğunu savunarak, Kongre’den bu kesintileri reddetmesini istedi. Ayrıca, Çin’in araştırma ve geliştirme yatırımlarının hızla arttığına dikkat çekilerek, ABD’nin bilim yatırımlarını azaltmaması gerektiği vurgulandı.
Askeri Harcamalarda Artış
Bütçe planında, askeri harcamalar önemli bir artışla karşı karşıya. Taslak plana göre savunma bütçesi yüzde 44 oranında artabilir ve toplamda yaklaşık 1,5 trilyon dolara ulaşabilir.
Sonuç olarak, yeni bütçe taslağı, ABD’deki devlet harcamalarının yönünün değiştiğini gösteriyor. Bilim ve çevre kurumları küçülme riskiyle karşı karşıya kalırken, savunma harcamaları büyümeye devam ediyor.
